دکتر مهدی بصیرت کارشناس مسائل اقتصادی:
اقتصاد مقاومتی به معنای کنار گذاشتن آموزه های علم اقتصاد نیست بلکه بومی سازی نکات مثبت آن است
دکتر مهدی بصیرت کارشناس مسائل اقتصادی گفت :نسبت زمین های قابل کشت در کشور ما از بسیاری از کشورهای پیشرفته و درحال توسعه بیشتر است ولی بازدهی و بهره وری ما نسبت به آنها پایین تر است.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا به نقل از رهیاب نیوز،معنا و تعریف اقتصاد مقاومتی چیست؟ چگونه می توان در عین دفع تحریم ها و فشارها به اقتصادی مولد،پویا و دورنزا رسید؟ برای جهش تولید ملی چه اقداماتی باید انجام داد؟محورهای اصلی توسعه کدامند؟در شرایط مقاومت اقتصادی چه اقداماتی باید انجام داد؟
, شبکه اطلاع رسانی دانا,پایگاه خبری رهیاب برای واکاوی این مساله بسیار مهم که در شرایط کنونی راهگشای فضای اقتصادی جامعه است به گفت وگو با کارشناسان حوزه اقتصاد خواهد نشست .
,در اولین بخش به سراغ دکتر مهدی بصیرت از اساتید به نام دانشکده تحقیقات علوم و فن آوری خوزستان رفتیم و سوالات خود را در این رابطه با وی طرح کردیم که در این راستا این گفت وگو در چند بخش برای شما مخاطبین محترم منتشر خواهد شد.
,بخش اول/با «دکتر مهدی بصیرت»:
,گفتمان غالبی که در علم اقتصاد با آن روبرو هستیم و آموزش می بینم و به دانشجویان آموزش می دهیم برگرفته از مبانی علم اقتصاد کلاسیک یا همان اقتصاد ادام اسمیتی است که از آن به اقتصاد سرمایه داری یا لیبرالی هم نام برده می شود و اکثر الگوها و مدل هایی که در گذشته در حوزه اقتصاد تدریس می شود در دانشگاه های دنیا و در کشورها هم پیاده سازی می شود برگرفته از همین گفتمان است.
,ما یک گفتمان دیگر هم به نام اقتصاد سوسیالیتی یا مارکسیستی داشتیم که بر گرفته از مبانی نظری اقای مارکس هست که برای اولین بار توسط لنین بعد از انقلاب 1917 شوروی سابق پیاده سازی شد و پایه گذار اقتصاد سوسیالیستی و کمونیستی شد و کشورهای بلوک شرق بر این اساس اقتصادشان شکل می گیرد که بعد از جنگ جهانی دوم و دوره جنگ سر تا زمان اقای گورباچف این دوگفتمان غالب علم اقتصاد بودند.
,اقتصادی مبتنی بر حداکثر دخالت دولت و اینکه همه منابع و کارها در اختیار دولت باشد و دولت تصمیم می گیرد در چه بخشی اشتغال ایجاد کند یا تصمیم می گیرد منابع را به چه صورتی توزیع کند و نقطه مقابل این گفتمان اقتصاد سرمایه داری است که مبانی فکری اش بر اساس اقتصاد آزاد بنا نهاده شده است و توجه بیشتر به بخش خصوصی و حداقل دخالت دولت دارد به این ترتیب که اگر عاملین اقتصادی اعم از تولید کننده و مصرف کننده آزادی داشته باشند مصرف کننده به دنبال حداکثر کردن مطلوبیت باتوجه به محدودیت بودجه است و تولید کننده به دنبال حداکثر کردن سود است و این آزادی منجر می شود که این دو همدیگر را در محلی به نام بازار ملاقات کنند که نتیجه اش رفاه حداکثری برای تولیدکننده و مصرف کننده و نهایتا رفاه جامعه می شود.
,ما با این دو گفتمان علم اقتصاد در مبانی تئوریک آشنا هستیم اخیرا بحثی تحت عنوان اقتصاد مقاومتی توسط مقام معظم رهبری مطرح شده است و ایشان از دانشگاهیان و نخبگان و خواص علم اقتصاد خواسته است که این بحث را در دانشگاهها مطرح کنند و مفاهیمش را باز کنند و نقاط اشتراک و افتراق را از اقتصادهای موجود در دنیا مشخص کنند تا ما بتوانیم از این وضعیتی که درگیر آن هستیم رهایی پیدا کنیم.
,
, ,
اقتصاد ما در دوره های گذشته تلفیقی از این اقتصاد سوسیالیستی و سرمایه داری بوده است خصوصا بعد از انقلاب ما در زمان جنگ اقتصادمان مبتنی بر حداکثر دخالت دولت بوده است که یک اقتصاد سوسیالیستی را پیاده کردیم شرایط کشور به نحوی بود که فرصت در اختیار بخش خصوصی قرار داده نشد بعد از جنگ د دوران بازسازی هم قدم در مسیر اقتصاد آزاد و اجرای سیاست تعدیل، آزاد سازی و خصوصی سازی گذاشتیم بعد از آن هم در حال اجرای تلفیقی از این دو هستیم این خواسته کشورهای در حال توسعه است و به نوعی اقتصاد مختلط به آن گفته می شود که بعضی از سیاست هایشان مبتی بر اقتصاد ادم اسمیتی و بعضی دیگر از سیاست های اجرایی مبتنی بر اقتصاد مارکسیستی است هدفمند کردن یارانه ها که بر گرفته از اقتصاد علم کلاسیک است و می گوید قیمت ها باید به درستی علامت بدهند تا تخصیص بهینه عوامل صورت بگیرد همزمان با اجرای این ما می آییم و یارانه ها را به همه می دهیم و تقسیم بر کل جمعیت می کنیم و این یعنی شیوه توزیع یارانه ها کمونیستی است می بینیم که برای اجرای عدالت دو گفتمان متفاوت را همزمان به کار می بریم.
,,
ما الگوها و مدلهایی که در علم اقتصاد موجود هست را نفی نمی کنیم یعنی اقتصاد مقاومتی نافی الگوهای اقتصادی نیست بلکه اعتقاد داریم از نکات مثبت و برتری که می شود آنها را بومی کرد باید بهره ببریم نه اینکه بگویم کامل این مبانی را پاک می کنیم و کنار می گذاریم این هدف ما در اقتصاد مقاومتی نیستیم مثلا چین که پسوند کمونیستی دارد مدلی از اقتصاد سرمایه داری را در کشورش پیاده می کند که طی مدت 20 سال رشد بین 8 تا 14 درصدی دارد و کمر غرب را دارد می شکند پس اقتصاد مقاومتی به معنای کنار گذاشتن کامل آموزه های علم اقتصاد نیست بلکه مفهوم این است که باید الگویی از آموزه های علم اقتصاد را پیاده سازی کنیم که با فرهنگ ما و ساختار اقتصادی کشور همخوانی داشته باشد.
,,
یکی از محورهای اصلی بحث اقتصاد مقاومتی نگاه به دورن و درون زا بودن است کاری که کشورهای آسیای جنوب شرقی توانستند دنبال کنند یعنی بدون توجه به منابع و مواد خام معدنی که دارند توانستند به یک مسیر رشد و توسعه پایداری در سه دهه گذشته دست پیدا کنند ولی ما در 70 ساله گذشته اقتصادمان مبتنی بر فروش نفت است از زمان یکه نفت وارد اقتصاد ایران شد اقتصاد ما مبتنی بر فروش ثروت شد بخش عمده ایی از جی دی پی(تولید ناخالص داخلی) ما نه ناشی از کار که از فروش نفت بوده است پس اقتصاد مقاومتی یعنی اینکه این رویکرد اصلاح شود باید با توجه به توانمندی های نیروی کار متخصص که در خاورمیانه از این لحاظ اول هستیم و هیچ کشوری در منطقه پیدا نمی کنید که به اندازه ما جوان تحصیلکرده دانشگاهی داشته باشد با توجه به این سرمایه ها و منابعی که دراختیار داریم باید زیرساخت های اقتصادی را تغییر دهیم و به گونه ایی شکل دهیم که مبتنی بر کار باشد از پتانسیل های بالقوه ایی که تا به امروز استفاده نکرده ایم استفاده شود
,براساس مطالعات و پژوهش هایی که انجام داده ایم نشان میدهد مثلا در حوزه کشاورزی چیزی حدود 20 درصد ظرفیت کشور را استفاده کردیم کشور ما این ظرفیت را دارد که نه تنها وارد کننده گوشت و مرغ شب عید نباشیم بلکه صادر کننده هم باشیم ما از این پتانسیل ها استفاده نکرده ایم
,اقتصاد مقاومتی یعنی این تهدیدی که امروز در جنگ اقتصادی علیه ما ایجاد کرده اند استفاده کنیم و آن فرصت ها را که طی 70 سال گذشته از دست دادیم جبران کنیم با استفاده از پتانسیل های داخلی می شود این تهدید ها را به فرصت تبدیل کرد ولی تا الان این پیش نیامده است این 70 سال درآمد نفتی باعث شده است که الگوی ما الگوی مصرفی باشد ما در بسیاری از حوزه هایی که مصرف را تشکیل میدهد از مصرف جهانی بالاتر است مثلا مصرف انرژی در کشور 6 برابر مصرف جهانی است این نشان می دهد که یک جای کار مشکل دارد بخشی به زیرساخت های اقتصادی ما بر می گردد مثل در بخش صنعت ،خودوریی که می سازیم مصرفش 2 الی 3 برابر مصرف جهانی است و بخش دیگری از مشکلات در این حوزه بر می گردد به الگو و سبک زندگی ما که ایرانی و اسلامی نمی باشد. بنابراین باید به دنبال تغییر در این زمینه ها باشیم
,,
, ,
نسبت زمین های قابل کشت در کشور ما از بسیاری از کشورهای پیشرفته و درحال توسعه بیشتر است ولی بازدهی و بهره وری ما نسبت به آنها پایین تر است یا نسبت سرمایه گذاری به جی دی پی(تولید ناخالص داخلی) در کشور ما از هند و چین بیشتر است ولی بازدهی که از این سرمایه گذاری و اشتغال مولدی که ایجاد می کنیم از آنها کمتر است و مفهوم اقتصاد مقاومتی اصلا تمام این نکات است و این ضعف ها و مشکلاتی را که ما به خاطر وجود پول نفت در اقتصاد نسبت به آنها بی توجه بودیم را امروز مورد توجه قرار دهیم البته نیاز به دوره گذاری داریم که مردم سختی هایی را باید تحمل کنند چرا کلمه مقاومت را در کنار اقتصاد قرار می دهیم چون این تغییر رویکرد به علت جنگی است که در حوزه اقتصاد برای ما ایجاد کردند برای اولین بار بانک مرکزی یک کشور در تاریخ اقتصادی دنیا تحریم می شود برای اولین بار تحریم های ظالمانه علیه مردم مظلوم یک کشور پیاده سازی شد برای اولین بار امکانات اولیه حتی داروهای خاص را از ما مضایقه کردند
,با توجه به اینکه انقلاب ما ایدئولوژیک است و ادامه دهنده راه انبیا و تنها حکومت شیعه در دنیا هستیم طی 35 سال گذشته مورد هجمه های خاص از ترور و جنگ و تحریم قرار گرفتیم و امروز جنگ را اقتصادی کرده اند همانطوری که ما در حوزه جنگ مقاومت کردیم الان هم لازم است که در حوزه اقتصاد مقادمت کنیم البته مقاومت به معنای تورم و بیکاری بیشتر نیست بلکه باید اقداماتی را برای مقابله انجام دهیم مثلا در جنگ وقتی عراق برای اولین بار از بمب شیمیایی در عملیات خیبر استفاده کرد ما با وضعیتی روبرو شدیم که تلفات خیلی سنگینی را برای ما ایجاد کرد و شهدای زیادی دادیم دست روی دست نگذاشتیم بلکه در کنار آن مقاومتی که انجام دادیم ابزار لازم برای مقابله با آن تهدید را به کار بردیم و در اواخر جنگ مخازنی ساخته شد که در هوا وقتی بمب شیمیایی پخش میشد را بتواند خنثی کند و روند جنگ را بمب شیمیایی نتوانست تغییر دهد یعنی در کنار مقاومت کم کم تبعات آن تهدید را کاهش دادیم در حوزه اقتصاد هم به همین طریق باید عمل کرد
,دشمن از کانال اقتصاد آمده تا به معیشت مردم ضربه بزند تا نظام را با مشکل رویرو کند و به آن ضربه بزند ولی ما باتوجه به اینکه دانش آموخته مکتب عاشورا هستیم همزمان با مقاومت که انصافا مردم ما نجیبانه در این مدت انجام دادند می بایست از توانمندی های داخلی یعنی زمینه های بالقوه در بخش هایمختلف کشاورزی صنعت خدمات استفاده کنیم.
,انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه