چالشهای جمعیتی پیش رو و راه حلهای رفع آن/بخش نخست
ضرورت رجوع به باورهای مذهبی و انقلابی برای نجات جمعیت
همه مشکلات از این جا شروع شد که سیاست های جمعیتی کشور که در اواخر دهه 60 با جدیت به کار گرفته شد در اوایل دهه 70 به اهداف مورد نظر رسیده بود و باید طی بازنگری های مجدد متوقف می شد، اما متاسفانه این روند تاکنون تداوم یافته و باعث شده که نرخ رشد جمعیت کشورمان در حال حاضر به 29/1درصد برسد، در حالی که این رقم در اوایل دهه 60، 2/3درصد بود.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از پایگاه خبری تحلیلی طنین یاس، همه مشکلات از این جا شروع شد که سیاست های جمعیتی کشور که در اواخر دهه 60 با جدیت به کار گرفته شد در اوایل دهه 70 به اهداف مورد نظر رسیده بود و باید طی بازنگری های مجدد متوقف می شد، اما متاسفانه این روند تاکنون تداوم یافته و باعث شده که نرخ رشد جمعیت کشورمان در حال حاضر به 29/1درصد برسد، در حالی که این رقم در اوایل دهه 60، 2/3درصد بود.
بین سال های 60 تا 65 هجری شمسی از جمعیت 13میلیونی زنان 15تا 49ساله دو میلیون تا دو میلیون و دویست هزار مورد موالید داشته ایم.
,
در بین سال های 85 تا 90 هجری شمسی رقم زنان در سن باروری به 22میلیون و سیصد هزار نفر رسیده در حالی که از میزان موالید به طور تقریبی 800 هزار مورد کم شده و میزان موالید به یک میلیون و سیصد و پنجاه هزار مورد رسیده است.
,این در حالی است که جمعیت زنان در سن باروری طی سال های 85 تا 90 ده میلیون بیشتر از جمعیت زنان بین سال های 60 تا 65 تخمین زده شده است.
,سوال این جاست که چرا علی رغم افزایش ده میلیونی جمعیت زنان در سن باروری با کاهش 800 هزار نفری موالید روبه روییم؟
, سوال این جاست که چرا علی رغم افزایش ده میلیونی جمعیت زنان در سن باروری با کاهش 800 هزار نفری موالید روبه روییم؟,رویا صادقی دختر جوان تازه ازدواج کرده ای است که هم خودش و هم همسرش کارمند هستند. وی که سطح اقتصادی خانواده تازه تشکیل شده خود را مناسب ارزیابی می کند،بچه دار شدن را آن هم در سال های اولیه ازدواج مانع و سد راه پیشرفت اقتصادی بیشترشان دانسته و صراحتا می گوید:«ما در همان جلسات اولیه خواستگاری توافق کردیم که تا پنج سال اول ازدواج به بچه دار شدن حتی فکر هم نکنیم.هر وقت خانه خریدیم آنوقت می توانیم با خیال راحت اقدام به بچه دار شدن کنیم.»
,
این تاخیر در سال های ازدواج و سپس بچه دار شدن به آفت شماره یک آمار جمعیتی کشور تبدیل شده است، به گونه ای که کمتر روزنامه،مجله و سایت خبری را می توان یافت، که لااقل در صفحات پزشکی خود برای دیر بچه دار شدن زوجین و خطرات ناباروری هشدارهایی نداشته باشد.البته اگر رو راست باشیم باید بگوییم که چالش جمعیتی کشور با تک فرزندی بهبود نخواهد یافت و دست کم باید سه تا چهار فرزند در هر خانواده ایرانی متولد شود.
علیرضا معروفی یک جامعه شناس برایمان توضیح می دهد:«نگرانی ها در این نقطه تشدید می شود که ابعاد خانوار ایرانی در سال 85 هجری شمسی 4 نفر تخمین زده شده بود که در سال 90 هجری شمسی به زیر 4 نفر یعنی سه نفر رسیده است. این آمار نشان می دهد که در حال حاضر اکثر خانواده های تازه تشکیل شده یا اصلا فرزندی ندارند و یا بر تک فرزندی اصرار می ورزند.»
وی در ادامه کارشناسان جمعیت شناسی کشور را به دو گروه تقسیم بندی کرده و می گوید:«گروهی از کارشناسان جمعیتی با نگرانی ویژه ای دائما هشدار می دهند که تا ده سال آینده با خیل عظیمی از سالمندان مواجه هستیم. اما گروه دیگری از کارشناسان جمعیتی علاوه بر اظهار نگرانی این اطمینان خاطر را می دهند که تا رسیدن به مرحله بحرانی حداقل 20 سال فرصت داریم و اگر در این یکی و دو دهه بتوانیم انگیزه های فرزندآوری را رشد دهیم از چالش های آینده درامان خواهیم بود. بنابراین به نظر می رسد علاوه بر نگران بودن باید برای فاصله گرفتن از چالش تلاش های دوچندان و برنامه ریزی های دقیقی داشته باشیم.»
,
,
,
در رویایی با چالش های جمعیتی کمتر کارشناسی است که از تشویق برای ازدواج سخنی یا راهکاری ارائه دهد. همه در مورد همان جامعه ازدواج کرده سخن می گویند. یکی از تازه ترین تلاش ها برای تشویق جوانان به ازدواج تصویب وام ده میلیون تومانی مجلس به هر یک از زوجین است که جمعا می شود بیست میلیون تومان.متاسفانه در همان روزهای اولیه تصویب اخبار ضد و نقیضی در مورد به اجرا در آمدن و یا در نیامدنش منتشر شد.
,صفورا احمدی سی ساله جوانی ست که زندگی مجردی را ترجیح داده است. نه قیافه بدی دارد و نه مشکل خانوادگی. فوق لیسانس تاریخ هم دارد.از وی سوال می کنم:«چرا مجردی را انتخاب کرده ای؟»وی پاسخ می دهد:«بروم زن یک جوان بیکار بشوم که مشکلاتم چند برابر بشود. خیلی هم تلاش کردم اما همکف خود را هنوز پیدا نکرده دام.»
,مینا خرسند جوان مجرد دیگری است که برایمان می گوید:«تا می گوییم همکفمان را برای ازدواج نیافته ایم در خوش بینانه ترین حالت تحلیل می کنند که چون دانشگاه رفته ایم،توقعاتمان بالا رفته است، اما دلیل اصلی بیکاری پسرهاست و اینکه حاضر نیستند مسئولیت پذیر باشند.»
,
محمد میرزایی جمعیت شناس می گوید:«الان در رسانه ها دائما گفته می شود که نرخ رشد جمعیت ما رو به منفی یا صفر است. در حالی که هنوز دست کم یکی و دو دهه با چنین نتیجه ای فاصله داریم. اما این که نگرانی ها بجاست یا خیر؟ باید بگویم نگرانی ها صد درصد بجاست و باید از فرصت باقی مانده برای افزایش انگیزه های فرزندآوری استفاده شود.»
این صاحب نظر جمعیتی با استدلال منطقی در باب شتاب جمعیت می گوید: «جوانانی که در دهه 60 به دنیا آمده اند، الان خود والدین هستند.موالید هنوز ادامه دارد. موالید هیچ گاه متوقف نمی شود.حتی در حال حاضر میزان موالید از میزان مرگ و میرها پیشی دارد. طبق آخرین آمار ثبت احوال کشور در سال 90 هجری شمسی یک میلیون مورد ولادت در برابر 420هزار مورد فوتی داشته ایم که این آمار نشان می دهند میزان ولادت حدود 600 هزار مورد بیش از میزان مرگ و میر در سال است. زمانی بحران رخ می نماید که دهه شصتی ها به مرحله سالمندی وارد شوند و تا آن زمان هنوز فرصت بیرون آمدن از چالش وجود دارد.»
مباحث انتقال سنی جمعیت نشان می دهند که جمعیت ایران در حال حاضر در مرحله سوم انتقال سنی خود قرار دارد.
,
,
میرزایی توضیح می دهد: «مرحله اول ابتدای دهه 60 بود که جمعیت صفر تا 14 سال 45 درصد از میزان جمعیت کشور را شامل می شد. مرحله دوم سال 75 هجری شمسی همان میزان نوجوان وارد مرحله جوانی خود شده بودند. مرحله سوم طی سرشماری های سال 90 مشخص شده که الان دهه شصتی ها در آستانه میان سالی قرار گرفته اند. این افزایش رقم میانسالی تا سال 1410 هجری شمسی ادامه خواهد داشت. همین جاست که یک فرصت طلایی و پنجره جمعیتی داریم. اگر بتوانیم در این فرصت طلایی با افزایش اشتغال و سطح رفاهیات و کارهای فرهنگی انگیزه های فرزندآوری را افزایش دهیم، کاری کارستان کرده ایم و از چالش جمعیتی سال های آتی مصون خواهیم ماند. هر کاری که باید برای فاصله گرفتن از چالش انجام شود، در این فرصت طلایی ضرورت دارد شکل بگیرد.»
,اما حقیقت تلخ این است که یک میلیون نفر از جمعیت دختران در آستانه تجرد قطعی قراردارند و بسته های تشویقی ازدواج و فرزند آوری نتوانسته آنچنان که انتظار می رود کاری کند کارستان.سوال اساسی این است که اگر خدای نکرده از این فرصت طلایی استفاده نکنیم چه خواهد شد؟
,مریم رزازیان کارشناس جمعیتی دیگری است که در پاسخ به این سوال می گوید:«از سال 1410 هجری شمسی وارد مرحله چهارم انتقال سنی جمعیت خواهیم شد. اگر کارهای پیشگیری جواب نداده باشد 26 درصد از جمعیت ایران از این سال به بعد بین 55 تا 74 سال قرار خواهند گرفت. مطمئناً به دلیل پیشرفت های پزشکی طول عمر افراد هم بیشتر می شود و تخمین زده می شود 5 درصد از جمعیت بالای 75 سال سن داشته باشند که این رقم 5 درصد از کل جمعیت برای کارشناسان آمار رقم کمی نیست.»
,
در وضعیت فعلی الگوگیری از سیاست های جمعیتی غربی نیز بی تأثیر نبوده است. متأسفانه مغرضان به نظام هم در آرزوی تحقق جمعیت 31 میلیونی برای ایران هستند.
برژینسکی سیاستمدار کهنه کار آمریکایی و مشاور سابق امنیت ملی آمریکا در مصاحبه ای که با روزنامه وال استریت ژورنال در مارس 2009 داشت در خصوص تغییر جمعیتی ایران نکته ای را عنوان کرد که ابعاد بسیار گسترده ای دارد. وی در این مصاحبه گفته بود: «از فکر کردن به حمله پیش دستانه علیه تأسیسات هسته ای ایران اجتناب کنید و گفت وگوها با تهران را حفظ کنید، بالاتر از همه بازی طولانی مدتی را انجام دهید،چون زمان و آمارهای جمعیتی و تغییر نسل در ایران به نفع رژیم کنونی نیست».
,
بنابراین در افزایش انگیزه های فرزندآوری نه تنها باید بسته های تشویقی در نظر گرفته شود، بلکه باید به باورهای مذهبی و نیز تکالیف انقلابی رجوع کرد.
,گالیا توانگر
,
انتهای پیام/
]
ارسال دیدگاه