چراغی که به منزل روا نبود!
حمایت از صنعت بومی یا خرید ایرباس ۳۸۰ تجملاتی/۹۴ هزار میلیارد تومانی که میتوانست چرخ تولید داخلی را بچرخاند
شکی در آن نیست که ناوگان هواپیمایی کشور نیاز به نوسازی دارد ولی آنچه که در شرایط فعلی از این مسئله بسیار مهم تر و حیاطی تر محسوب میشود، ورشکستگی صدها شرکت وکارخانه بومی داخلی مانند کارخانه های ارج، فولاد، چوکا و … میباشد که روزانه موجب بیکاری صد ها نفر شده و نیاز به حمایتهای دولت در این زمینه دارند.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از ۸دی، پس از توافق هسته ای ایران با گروه ۱+۵ و امضای سند برجام، رئیس جمهور محترم با اظهار شعف نسبت به چنین اتفاقی، به چند سفر خارجی به کشورهای اروپایی اقدام نمودند.
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, ۸دی,در جریان یکی از این سفرهای اروپایی که سال قبل به مقصد کشور فرانسه انجام شد، بنا بر اظهارات وزیر راه و شهرسازی، قرار داد خرید ۱۱۸ فروند هواپیمای نو از شرکت ایرباس فرانسه بین دو طرف صورت گرفت که موجب برخی واکنش ها و حواشی شد.
,اما گذشته از همه ی بازتاب ها باید بررسی نمود که آیا خرید این تعداد هواپیمای گرانقیمت از شرکت ایرباس فرانسه که این روزها حال و روز خوشی ندارد و در وضعیت فعلی اقتصادی، با توجه به سیاستهای اقتصاد مقاومتی کار درست و مثبتی بوده یا خیر؟
,نهم بهمن ماه پارسال بود که عباس آخوندی وزیر راه و شهرسازی از امضای قرارداد خرید ۱۱۸فروند هواپیمای ایرباس، بین شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران و ایرباس فرانسه خبر داد.
,طبق این قرارداد، در مجموع ۱۱۸ فروند هواپیما شامل ۴۵ فروند ایرباس ۳۲۰، ۴۵ فروند ایرباس از سری ۳۳۰ و ۱۶ فروند ایرباس ۳۵۰ و همچنین ۱۲ فروند ایرباس ۳۸۰ ، تا سال ۲۰۲۴ به ایران تحویل داده خواهد شد.
,با توجه به این حجم از هواپیمای خریداری شده باید اشاره شود در حال حاضر حدود۱۲۰ فروند هواپیما در ناوگان حمل ونقل هوایی ایران فعال میباشند که این تعداد هواپیما با کمبود تیم فنی و مهماندار آموزش دیده مواجه هستند که خود بعضاً موجب نارضایتی مسافران میگردد.
,حال چنانچه ۱۰ فروند از این ۱۱۸ فروند هواپیمای جدید وارد ناوگان هوایی ایران گردد قطعاً هیچ شرکتی هواپیماهای قبلی خود را از رده خارج نخواهد کرد بلکه هواپیماهای جدید را نیز به ناوگان قبلی خود اضافه خواهد کرد پس در چنین شرایطی با کدام نیروی آموزش دیده میخواهند از هواپیماهای جدید بهره برداری کنند؟۱
, حال چنانچه ۱۰ فروند از این ۱۱۸ فروند هواپیمای جدید وارد ناوگان هوایی ایران گردد قطعاً هیچ شرکتی هواپیماهای قبلی خود را از رده خارج نخواهد کرد بلکه هواپیماهای جدید را نیز به ناوگان قبلی خود اضافه خواهد کرد پس در چنین شرایطی با کدام نیروی آموزش دیده میخواهند از هواپیماهای جدید بهره برداری کنند؟,مسئله دیگر این است که طبق آمار و شواهد تنها ۲ درصد از جامعه از هواپیما برای سفر خود استفاده می کنند که از آن دو درصد، ۷۰ درصد را نقل و انتقالات کارمندان دولت برای انجام امور کاری و ماموریت های محوله در بر می گیرد، ۲۰ درصد تجاری هستند که مجبور به استفاده از هواپیما می باشند و مابقی مردم عادی هستند که تنها برای سفر به عتبات عالیات و تشرف به حج و عمره از آن استفاده می کنند. در واقع ۹۸ درصد مردم به جای استفاده از هواپیما به علل مختلف از قطار یا اتوبوس و یا هر وسیله نقلیهی دیگری استفاده می کنند.
,با این اوصاف چرا باید دولت تنها نیاز دو درصد را در الویت قرار دهد و با چنین هزینه ی سنگینی اقدام به خرید هواپیما نماید؟
,آیا بهتر نبود این هزینه ی هنگفت در خرید هواپیما، مقداری در مسیر گسترش صنعت ریلی و ناوگان حمل و نقل قطار و راه آهن استفاده و سرمایه گذاری میشد؟
,هواپیمای ۳۸۰ ایرباس از بزرگترین، مدرن ترین و غول پیکرترین هواپیماهای دنیا میباشد.
,با توجه به اینکه در این قرار داد، خرید ۱۲ فروند هوایمای غول پیکر ۳۸۰ گنجانده شده، باید اشاره شود که استفاده از هواپیمای غول پیکر ایرباس۳۸۰ آنهم با قیمتی حدود۵۰۰ میلیون دلار به این سادگی ها نیست و امکاناتی خاص از جمله باند مخصوص، ترمینال ویژه، آشیانه خاص و… میخواهد. در حال حاضر تنها فرودگاهی که در ایران میتواند میزبان پرواز هواپیمای ۳۸۰ باشد فرودگاه امام خمینی است و به غیر از این فرودگاه امکان نشست و برخاست این هواپیماها در فرودگاه ها دیگر مقدور نمیباشد.
, با توجه به اینکه در این قرار داد، خرید ۱۲ فروند هوایمای غول پیکر ۳۸۰ گنجانده شده، باید اشاره شود که استفاده از هواپیمای غول پیکر ایرباس۳۸۰ آنهم با قیمتی حدود۵۰۰ میلیون دلار به این سادگی ها نیست و امکاناتی خاص از جمله باند مخصوص، ترمینال ویژه، آشیانه خاص و… میخواهد. در حال حاضر تنها فرودگاهی که در ایران میتواند میزبان پرواز هواپیمای ۳۸۰ باشد فرودگاه امام خمینی است و به غیر از این فرودگاه امکان نشست و برخاست این هواپیماها در فرودگاه ها دیگر مقدور نمیباشد.,ضمن اینکه پرواز حدود ۱۰ فروند هواپیمای۳۸۰ آنهم بطور دائم در فرودگاه امام خمینی، امکانات خاص خود را مطلبد که فعلا چنین امکانی فراهم نیست.
,یکی از مواردی که باید در نظر داشت سرویس دهی به هواپیماهای خریداری شده است و باید ارزیابی کرد آیا توان داخلی آن در کشور وجود دارد؟ آیا ما بازهم مدت طولانی را باید منتظر کارشناسان و قطعات فرانسوی برای هواپیماهای خود باشیم؟ آیا به بهانه تربیت متخصص، اول هواپیما خریداری باید کرد؟ همچنین نبود تیم پروازی ماهر و آموزش دیده جهت فعالیت بر روی این هواپیماهای جدید و پهن پیکر، خود بحث جداگانه ی است که فرصت دیگری می طلبد.
, یکی از مواردی که باید در نظر داشت سرویس دهی به هواپیماهای خریداری شده است و باید ارزیابی کرد آیا توان داخلی آن در کشور وجود دارد؟ آیا ما بازهم مدت طولانی را باید منتظر کارشناسان و قطعات فرانسوی برای هواپیماهای خود باشیم؟ آیا به بهانه تربیت متخصص، اول هواپیما خریداری باید کرد؟ همچنین نبود تیم پروازی ماهر و آموزش دیده جهت فعالیت بر روی این هواپیماهای جدید و پهن پیکر، خود بحث جداگانه ی است که فرصت دیگری می طلبد.,در قرارداد، موضوعی درج شده است که بسیار خطرناک و تجربه شده نیز می باشد. فرانسه طبق قرارداد اگر اتفاقی در مسیر قرارداد از جمله وضع تحریم جدید و محدودیت تجاری حاصل شود، هیچ غرامتی به ایرانپرداخت نمی کند.!
,این موضوع دقیقاً شبیه مساله قرارداد شرکت پژو بود که به محض تحریم، قرارداد خود را با شرکت های خودرو سازی ایران یک طرف معلق گذاشت و بی اعتنا به قرارداد، پای خود را عقب کشید یعنی اگر ایران تا سال هفتم به تمام تعهدات خود عمل کند ولی در همان سال تحریمی اعمال شود، فرانسه بدون پرداخت خسارت و غرامت قرارداد را لغو می کند و مساله دیگری که می توان از آن به عنوان یک نکته منفی یاد کرد این است که ایرباس اعلام کرده است که برای انجام چنین قراردادی به علت اینکه ۱۰ درصد سهام این شرکت و قطعاتی که در هواپیماهای ساخته شده به کار می رود مختص امریکاست، حتماً باید اجازه این کار را از امریکا بگیرد و این موضوع شبهه ای را در ذهن ایجاد می کند که مگر تحریم ها رفع نشده اند که برای چنین قراردادی مجوز امریکا باید وجود داشته باشد؟! ۳
, این موضوع دقیقاً شبیه مساله قرارداد شرکت پژو بود که به محض تحریم، قرارداد خود را با شرکت های خودرو سازی ایران یک طرف معلق گذاشت و بی اعتنا به قرارداد، پای خود را عقب کشید یعنی اگر ایران تا سال هفتم به تمام تعهدات خود عمل کند ولی در همان سال تحریمی اعمال شود، فرانسه بدون پرداخت خسارت و غرامت قرارداد را لغو می کند و مساله دیگری که می توان از آن به عنوان یک نکته منفی یاد کرد این است که ایرباس اعلام کرده است که برای انجام چنین قراردادی به علت اینکه ۱۰ درصد سهام این شرکت و قطعاتی که در هواپیماهای ساخته شده به کار می رود مختص امریکاست، حتماً باید اجازه این کار را از امریکا بگیرد و این موضوع شبهه ای را در ذهن ایجاد می کند که مگر تحریم ها رفع نشده اند که برای چنین قراردادی مجوز امریکا باید وجود داشته باشد؟!,منطقی ترین کار این بود که دولت به جای خرید هواپیماهای غول پیکر و تجملاتی ۳۵۰ و A380 که شرایط نگهداری و نشست و برخاست آن در فرودگاه های کشور فراهم نمی باشد، به خرید تعداد محدود تری از همان هواپیماهای ۳۲۰ و A330 بسنده مینمود و مابقی هزینه را در کمک به چرخیدن چرخ کارخانه های تولید داخلی اختصاص میداد و کمکی به خروج کشور از رکود و رونق اقتصادی مینمود.
, منطقی ترین کار این بود که دولت به جای خرید هواپیماهای غول پیکر و تجملاتی ۳۵۰ و A380 که شرایط نگهداری و نشست و برخاست آن در فرودگاه های کشور فراهم نمی باشد، به خرید تعداد محدود تری از همان هواپیماهای ۳۲۰ و A330 بسنده مینمود و مابقی هزینه را در کمک به چرخیدن چرخ کارخانه های تولید داخلی اختصاص میداد و کمکی به خروج کشور از رکود و رونق اقتصادی مینمود.,از تعداد ۱۱۸ هواپیمای سفارش داده شده ۱۶ فروند آن از مدل ۳۵۰ می باشد.
,برای مثال قیمت خرید یک فروند هواپیمای ۳۵۰ ایرباس به طور میانگین ۱/۱۰۰ میلیارد تومان می باشد(هزار و صد میلیارد تومان )، که اگر قیمت فقط ۱۶ فروند از این تعداد هواپیما را حساب کنیم در مجموع حدود ۱۷ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان نیز برای این ۱۶ فروند هواپیما ارز باید پرداخت شود!
,رقم ۱۷هزار میلیارد تومان یقینا میتوانست در رفع بسیاری از مشکلات تولیدکنندگان داخلی و پرداخت بدهی های دولت به پیمانکاران، به کشور کمک کند و در زمینه ی اقتصاد مقاومتی با تکیه بر نگاه درون زا، سکون و انفعال را از چهره ی صنعت نیمه تعطیل کشور خارج نماید.
, رقم ۱۷هزار میلیارد تومان یقینا میتوانست در رفع بسیاری از مشکلات تولیدکنندگان داخلی و پرداخت بدهی های دولت به پیمانکاران، به کشور کمک کند و در زمینه ی اقتصاد مقاومتی با تکیه بر نگاه درون زا، سکون و انفعال را از چهره ی صنعت نیمه تعطیل کشور خارج نماید.,با وجود سوالات و شبهاتی که در بالا به آنها اشاره شد آیا بهتر نبود دولت محترم به جای هزینه ی ۹۴ هزار میلیارد تومانی برای خرید این تعداد هواپیما از شرکت ایرباس، نصف این مبلغ را برای رونق تولیدات داخلی به کار میگرفت؟
,
آیا قراردادی که مورد استفاده و باعث منفعت تنها دو درصد افراد جامعه میشود و هزینه ای ۹۴ هزارمیلیارد تومانی برای دولت دربر خواهد داشت میتواند در راستای اقتصاد مقاومتی تعریف شود؟
دکتر عبدالملکی استاد اقتصاد دانشگاه امام صادق(ع) در همین رابطه و در گفتگو با پایگاه خبری هم اندیشی میگوید: “یکی از مشکلات اصلی پیمانکاران و تولیدکنندگان داخلی، مشکل نبود نقدینگی است، خرید هواپیما در اولویت قرار نداشت. دولت باید جای خرید هواپیما بخشی از مطالبات پیمانکاران و تولیدکنندگان را میداد تا بازار کار در کشور رونق گیرد.قطعاً این رفتار دولت ضد سیاستهای اقتصاد مقاومتی است. آیا نمیتوانستیم با پیمانکارهای داخلی قرارداد ببندیم”؟
, دکتر عبدالملکی استاد اقتصاد دانشگاه امام صادق(ع) در همین رابطه و در گفتگو با پایگاه خبری هم اندیشی میگوید: “یکی از مشکلات اصلی پیمانکاران و تولیدکنندگان داخلی، مشکل نبود نقدینگی است، خرید هواپیما در اولویت قرار نداشت. دولت باید جای خرید هواپیما بخشی از مطالبات پیمانکاران و تولیدکنندگان را میداد تا بازار کار در کشور رونق گیرد.قطعاً این رفتار دولت ضد سیاستهای اقتصاد مقاومتی است. آیا نمیتوانستیم با پیمانکارهای داخلی قرارداد ببندیم”؟,
عبدالملکی اولویت دولت بعد از آزادسازی پولهای بلوکهشده را تسویه بدهکاریهای دولت دانسته و ادامه دهد: “از کارهایی که دولت باید بعد از آزادسازی منابع مالی انجام میداد، تسویه بدهیهای خود و فعالسازی بخشهای عمرانی بود”.
,شاید اگر دولت، قبل از بستن قرارداد خرید ۱۱۸ هواپیما از شرکت ایرباس، با کارشناسان بخش سرمایه گذاری خارجی مشورت می نمود بسیار عاقلانه تر و منطقی تر تصمیم میگرفت. اینکه ناوگان هواپیمایی کشور نیاز به نوسازی دارد شکی در آن نیست ولی آنچه که از این مسئله بسیار مهم تر و حیاطی تر محسوب میشود، ورشکستگی صدها شرکت وکارخانه بومی داخلی مانند کارخانه های ارج، فولاد، چوکا و … میباشد که روزانه موجب بیکاری صد ها نفر شده و نیاز به حمایتهای مالی دولت در این زمینه دارند.
, شاید اگر دولت، قبل از بستن قرارداد خرید ۱۱۸ هواپیما از شرکت ایرباس، با کارشناسان بخش سرمایه گذاری خارجی مشورت می نمود بسیار عاقلانه تر و منطقی تر تصمیم میگرفت. اینکه ناوگان هواپیمایی کشور نیاز به نوسازی دارد شکی در آن نیست ولی آنچه که از این مسئله بسیار مهم تر و حیاطی تر محسوب میشود، ورشکستگی صدها شرکت وکارخانه بومی داخلی مانند کارخانه های ارج، فولاد، چوکا و … میباشد که روزانه موجب بیکاری صد ها نفر شده و نیاز به حمایتهای مالی دولت در این زمینه دارند.,به نظر می رسد این تصمیم در اوج شرایط تبلیغاتی و رسانه ای دولت مبنی بر گشایش های اقتصادی و رفع تحریمها به واسطه امضای برجام انجام رقم خورد و دولت با دستان خودش در دام فضای روانی و جو احساسی ای که خود ایجاد نموده بود گرفتار شد.
,در این میان جای نگاه ما میتوانیم و حس خودباوری دولتمردان به ویژه دو وزیر صنعت و معدن و راه و شهرسازی، در سرمایه گذاری برای خودکفایی صنعت هواپیمایی کشور بسیارخالی است.
,,
(۱)-تسنیم
,(۲)دانا
,(۳)دانا
,انتهای پیام/رض
]
ارسال دیدگاه