امیر احمدیان؛
با برقراری روابط ترکیه با اسرائیل مثلث ارتباطی تشکیل خواهد شد/ ایران به عنوان وزنه قدرت در منطقه است
کارشناس مسائل بین الملل، بیان نمود با بازسازی روابط ترکیه با روسیه و اسرائیل، مثلثی از روابط سه گانه تشکیل خواهد شد.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا به نقل از آناج، در چند روز گذشته شاهد تحولاتی در سیاست های خارجی ترکیه در ارتباط با روسیه و اسرائیل بودهایم. در این ارتباط گفتگویی داشتیم با دکتر بهرام امیر احمدیان، کارشناس امور بین الملل، که به شرح زیر ارائه می گردد:
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, آناج,آناج: به نظر شما دلیل چرخش 180درجه ترکیه و عذرخواهی اش از روسیه چیست؟
,امیراحمدیان: وقتی که متن نامه را بررسی می کنیم چیزی که می بینیم عذرخواهی نیست بلکه ابراز تاسف هست چون وقتی در روابط بین الملل بحث عذرخواهی پیش می آید یعنی تمامی عواقب را پذیرفته اند. به هر حال ترکیه با اعلام تاسف خودش مدعی شده حاضر به مجازات عاملین قتل خلبان روسی و دلجویی از خانواده این خلبان و پرداخت غرامت است. ترکیه قبل از ماجرای جنگنده روسی روابط بسیار خوبی با روسیه داشت و با ایجاد تنش در روابط، هر دو کشور متضرر شدند. روسیه به دلیل توان مالی و قدرت سیاسی بیش تر، کم تر تحت تاثیر قرار گرفت ولی هر دو کشور در این ماجرا لطمه دیدند.
,فقط اگر بخواهیم دربحث توریسم بررسی کنیم هر دو کشور ضررهای زیادی دیدند. بیش تر شرکت های گردشگری در روسیه و هتل ها و مراکز توریستی در ترکیه دچار مشکل شده اند. حجم عظیمی از میزان توریستهای ترکیه یعنی چیزی حدود یک پنجم کل توریست ها، متعلق به سهم روس هاست و وقتی این میزان از توریست ها به یک باره حذف می شوند، ترکیه دچار مشکل می شود.
,از سوی دیگر جنگ با پ.ک.ک در داخل و ناامنی های ایجاد شده تاثیر سوئی بر روی این صنعت گذاشته و همچنین تصویب مساله نسل کشی در پارلمان آلمان و تاکید پاپ در ارمنستان بر این موضوع همگی دست به دست هم دادند تا ترکیه را مجبور به یافتن چاره ای برای خروج از این بحران بکنند. البته این چیزی است که هر دو طرف خواستار آن هستند، ناگفته نماند در رفتار ترکیه فعلا تردیدهایی وجود دارد ولی اذعان کرده اند که قاتل خلبان روسی در دسترس آنان است و به زودی بابت این کارش مجازات خواهد شد.
,,
, ,
آناج: به نظر شما عادی سازی روابط به همین سادگی انجام خواهد شد و یا روند طولانی خواهد داشت؟
,امیراحمدیان: معمولاً در روابط بین الملل هرچیزی ممکن است. روسیه و ترکیه حجم بالایی از مبادلات را باهم داشتند ولی به یکباره بر سر یک تنش به مشکل برخوردند ولی در حال حاضر، هر دو طرف تلاش خواهند کرد که از این وضعیت خارج شوند هرچند این موضوع مدتی طول بکشد. البته با برقراری روابط ترکیه با اسرائیل این روابط به شکل مثلثی از روابط درخواهد آمد. ترکیه کشوری بوده که همواره با اسرائیل روابط اقتصادی داشته و سعی کرده در مورد قضیه فلسطین و کمک های بشردوستانه اقداماتی انجام بدهد و از سوی دیگر، اسرائیل با روسیه دارای روابط نزدیکی است و به نظر می رسد اسرائیل در مورد برقراری مجدد روابط با روسیه بی تاثیر نبوده و اعمال فشاری از طرف اسرائیل صورت گرفته است. ترکیه هم با برداشتن قدم در روز ملی روسیه و تبریک این روز از طرف اردوغان و بن علی ییلدیریم و همچنین شرکت مسئولین وزارت خارجه و دیپلمات ترک ها در مراسم روز ملی روسیه در سفارت روسیه در آنکارا و اکنون به اصطلاح این نامه که آن را عذرخواهی محسوب می کنند، همگی نشان دهنده تلاش و خواست ترکیه برای برقراری روابط مجدد با روسیه است.
,آناج: به نظر شما سردی روابط با روسیه در ماه های گذشته چه تاثیری بر ایران داشته و برقراری مجدد روابط با روسیه چگونه ایران را متاثر خواهد نمود؟
,امیراحمدیان: روابط ایران و ترکیه با این که در طول دوران دچار فراز و نشیب هایی بوده اما هر دو طرف معتقد بر این هستند که این روابط ناگسستنی است و بر سر مسائلی که پیش می آید، روابط دیپلماتیک از بین نمی رود هر چند در دوره هایی کمرنگ شود. در روابط ترکیه و روسیه هم به همین منوال است. ترکیه موضع متفاوتی در مورد بحران سوریه اتخاذ کرد و بیش تر طرفدار برکناری بشار اسد از حکومت بود در حالی که ایران بر ماندن وی اصرار داشت.
,به نظر می رسد بعد از برقراری روابط، ترکیه باید تجدید نظری در مورد سیاست های خود در منطقه داشته باشد و در جبهه مبارزان تروریست قرار گیرد. فرقی نمی کند تروریست، تروریست است چه در سوریه و چه در لندن ما باید متوجه این موضوع باشیم که همگی دارای دشمن واحدی هستیم و آن هم داعش است و برای مبارزه با این دشمن همگی متحد شویم. ایران با آذربایجان رابطه گرمی دارد هرچند می داند که آذربایجان با اسرائیل رابطه دیپلماتیک دارد و به عنوان جایگاهی برای آن هاست و از این بابت هم شاید احساس خطر هم می کند. چون آذربایجان در همسایگی ایران قرار دارد و احتمال نفوذ اسرائیل از این منفذ را می دهد.
,البته ترکیه در روابط خود با اسرائیل سعی کرده از منافع فلسطینی ها دفاع نماید و ادعا نموده است که برای رساندن کمک های بشردوستانه به نوار غزه، وارد مذاکره شده است که اسرائیل هم در این مورد رای مساعد دارد و علاوه بر این به خواسته ترکیه مبنی بر شرکت در بازسازی در این مناطق، پاسخ مثبت داده است. درست است ایران به روابط ترکیه و اسرائیل خوش بین نیست اما به نظر من، رساندن کمک های بشردوستانه به دست مردم فلسطین، موفقیتی است که در این مذاکرات از طرف ترکیه کسب گردیده است.
,آناج: مساله دیگری که به نظر می رسد در برقراری روابط سه گانه، قابل بررسی است، بحث عامل انرژی در فضای سیاسی و اقتصادی ترکیه است. تحلیل شما از این مورد چیست؟
,,
, ,
امیراحمدیان: ترکیه به علت منطقه جغرافیایی که در آن قرار گرفته، از منابع انرژی برخوردار نیست و همواره واردکننده انرژی بوده است. ترکیه از کشورهای روسیه، آذربایجان و ایران گاز وارد می کند و اندازه 60 درصد جمعیت روسیه، جمعیت دارد و یک جمع 80 میلیونی، بازار خوبی برای گاز روسیه به حساب می آید و نفت آذربایجان از طریق خط لوله به تفلیس و از آنجا به بندر جیحون منتقل می شود.
,همچنین گاز طبیعی آذربایجان از باکو به تفلیس و از آنجا به ارزروم منتقل می شود. همان موردی که گاز طبیعی ترکمنستان از طریق ایران به ترکیه منتقل می شود. ترکیه به علت قرار گرفتن در مسیر انتقال گاز و نفت آذربایجان، به اصطلاح مثل هاب عمل می کند و با برداشتن میزان مورد نیاز خود از گاز و نفت، بقیه را به کشورهای ثالث و اروپایی منتقل می کند و بنابراین بازار انرژی ترکیه، می تواند فرصت خوبی برای تولید کنندگان نفت و گاز باشد.
,هرچند که براساس آمار اعلام شده از سوی مراکز بین المللی، ایران دارای بالاترین میزان ذخایر گاز طبیعی در جهان است ولی هنوز روسیه در استخراج و صادرات مقام اول را داراست. ایران می تواند در آینده قدرت بزرگ صادرات گاز باشد. اما بحث انرژی موضوع جالبی است که باید در این روابط از نو برقرار شده ترکیه و روسیه، مورد بررسی قرار بگیرد.
,آناج: نقش آذربایجان و ایران را در برقراری روابط مجدد با روسیه و اسرائیل چگونه ارزیابی می کنید؟
,امیر احمدیان: آذربایجان کشوری است که هم با روسیه و هم اسرائیل، روابط نزدیکی دارد و در سال های گذشته روابط نزدیکی با ایران داشته، به جز برخی مسائل اعتقادی و فرهنگی با مشکل جدی روبرو نبودیم. از طرفی ایران با روسیه هم روابط خوبی دارد و مخصوصا در مورد مسائل سوریه هم تقریبا دید نزدیکی دارند ایران و ترکیه در مورد مساله سوریه و ورود نظامی ترکیه به این ماجرا و همچنین سیاست های متفاوت دو کشور در منطقه، به اختلاف برخوردند. اما با تلاش فراوان دولت و سفرای ایران در آذربایجان و ترکیه، همواره این روابط برقرار بوده و بهبود یافته است ولی باید این موضوع را در نظر بگیرند که همگی برای نابودی دشمن واحد باید متحد شوند و تلاش کنند.
,آناج: به نظر شما در شرایط موجود، تغییری در سیاست خارجی ترکیه ایجاد می شود؟
,امیر احمدیان: با برقراری روابط مجدد با روسیه، ترکیه باید تجدید نظری در این مورد بکند و در مورد مساله سوریه هماهنگ تر عمل نماید تا با همکاری چند جانبه ثبات به منطقه بازگردد.
,آناج: برقراری روابط مجدد ترکیه با اسرائیل و روسیه، چه تاثیری بر قدرت ایران در منطقه خواهد داشت؟
,امیراحمدیان: نمی توان منکر قدرت ایران در منطقه بود و در شرایط حاضر همگی بر این عقیده اند که ایران به عنوان وزنه قدرت در منطقه عمل می کند. همان طور که می بینیم امروز ایران در برطرف کردن بحران موجود نقش بسزایی دارد و هم در عراق و هم سوریه حضور دارد. البته نباید در این میان فراموش کرد که طرف دیگر موضوع هم سوریه است و این بحران جز با حضور سوریه و عراق حل نخواهد شد.
,,
گفتوگو از: سارا ابراهیم نژاد
,انتهای پیام/م
]
ارسال دیدگاه