آیا آتشفشان سبلان دوباره فعال میشود؟

به گزارش شبکه اطلاع رسانی دانا  در چند ماه اخیر در مسیر جاده مشگین شهر به اردبیل، از قسمتی تپه مانند به شعاع 100الی 200 دود و بخار غلیظی خارج می شود. آنچه مسلم است لرزه ها و پس لرزه های اخیر منطقه اهر و ورزقان بر سبلان نیز موثر بوده است و احتمالا تغییرات دیگری نیز در ترکیب بخارات، دما، ترکیب و حتی دبی آب های گرم منطقه نیز رخ داده است.

مسئله خروج دود و مه غلیظ از این منطقه مورد سوال برخی از همشهریان در رابطه با احتمال شروع فعالیت آتشفشان سبلان بود .

هادی محمدیان دانشجوی دکتری زمین شناسی در این خصوص با بیان اینکه آتشفشان سبلان مانند چند آتشفشان دیگر ایران مثل دماوند در وضعیت فعالیت فومرولی است گفت: فومرول عبارت از گازهای آتشفشانی و آب های گرمی است که در سطح زمین از طریق دهانه های آتشفشانی منتشر می شود.

وی اظهار داشت: چنین گازهائی معمولاً ممکن است هزاران سال بعد از آنکه آتشفشان خاموش شده است فعالیت داشته باشند. احتمالاً گاز ها از توده های ماگمایی در اعماق منشأ گرفته و ضمن صعود و برخاستن به طرف زمین سرد و متراکم می شوند و یا اینکه در زون های اشباع از آب بصورت محلول در می آید.

وی در ادامه افزود: فومرول ها ممکن است از دهانه آتشفشان، یا روی دامنه مخروط آتشفشانی و حتی در قاعده اطراف آن تظاهر داشته باشند فورومل خارج شده از سبلان نیز احتمالا در اثر یک گسل شعاعی که در فعالیت های اخیر زمین لرزه ای منطقه فعال شده است، به وجود آمده است.

محمدیان با تشریح این نوع گاز گفت: گازهای فومرولی تقریباً همیشه عمدتاً تا 95% از بخار آب تشکیل شده اند. در وهله دوم تشکیل دهنده بعدی معمولاً گاز کربنیک (CO2) و گازهای سولفوره و سپس اسید کلریدریک است. منواکسید کربن (CO) اسید فلوئوریک (Hf) اسید بوریک (H3BO3) کربونیک سولفید (CO5)، آمونیم(NH3)، اسید سولفوسیانیک (HCNS) هیدروژن آزاد و گازهای بی اثر مانند آرگن نیز غالباً در مقادیر کم وجود دارند .درجه حرارت فومرول ها نیز از حدود 1000 درجه تا کمتر از 100 درجه سانتی گراد میتواند متغیر باشد.

وی گفت: در مواردی در دنیا، ظهور فومرول های جدید، افزایش در فشار و یاحرارت گازهای موجود و یا تغییر در ترکیب گازهای خارج شده، با  فوران های آتشفشانی همراه بوده است،  مثل آتشفشان کوه لامینگتون. در منطقه سبلان نیز ما شاهد ظهور یک فرومل جدید هستیم که دارای دمای بالایی است و به صورت گاز خارج می شود. .و به نظر می رسد حاصل یک گسل شعاعی غیر فعالی است که جدیدا فعال شده است.

هر چند گفته شد بطور معمول شروع فعالیت مجدد ماگمائی و آتشفشانی همراه با ظهور فومرول های جدید، افزایش درجه حرارت و تغییرات در ترکیب فومرول ها است. ولی این مطلب به این معنی نیست که ظهور این فومرول نشانگر آغار فعالیت آتشفانی سبلان است. لذا باید مسائل دیگر از جمله تغییر دما و تغییر ترکیب آبگرم های اطراف سبلان و نشانگرهای لرزه و سازموتکتونیک منطقه  نیز اندازه گیری شود.

آنچه مسلم است لرزه ها و پس لرزه های اخیر منطقه اهر و ورزقان بر سبلان نیز موثر بوده است و حتما تغییرات دیگری نیز در ترکیب بخارات، دما، ترکیب و حتی دبی آب های گرم منطقه نیز رخ داده است که همگی نیازمند تحقیق و اندازه گیری های مجدد است.

منبع:سبلانه

انتهای پیام/