کشف و کنکاش در غار کورش کبیر/
سینه ستبر کوهستان شاهو، جایگاه عمیق ترین غار جهان
غار شاهو یا غارکورش کبیر در مسیر جاده ای کامیاران به مریوان به موازات کوهستان شاهو واقع شده وپس از طی چندین کیلومتربه سمت شمال غربی به روستای یوزیدر می رسد که مبدا صعود به سوی این غار می باشد.[
به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از شاهوخبر؛ درحدود 40 سال قبل تیمهای حرفهای غارنوردی از کشورهای انگلستان و فرانسه برای دستیابی به رکورد کشف عمیقترین غارهای جهان راهی منطقه کوهستانی غرب ایران شدند ودر آن سالها در«کوهستان شاهو»موفق به کشف غارهایی چون کورش کبیر(شاهو)، شهربانو،کلهافعی،بن دور،مورگان و... شدند، که همگی از جمله غارهای عمیق ایران هستند. در مطلبی که درادامه می آید در بخش اول به تشریح این منطقه کوهستانی و کشفیات صورت گرفته توسط گروه فرانسوی پرداخته ودرادامه ترجمه گزارش اولیه گروه کوهنوردان فرانسوی منتشر می شود:
, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, شاهوخبر,رشته کوه زاگرس بنا به موقعیت قرار گیری در فلات ایران و نزدیکی به جنوب و شمال این سرزمین، میزان بارش های منطقه ای و نیز کشیدگی آﻧﻬا به سمت مرکز و جنوب شرقی کشور با تنوع وسیع قلل، مراتع ،غارها، یخچال ها ودریاچه های فراوان، منطقه کوهستانی منحصربه فردی را شامل شده است.
,در این میان کوهستان شاهو از لحاظ ویژگی های فنی کوهنوردی، سهم زیادی از دیواره وغارهای مطرح در این منطقه رابه خود اختصاص داده است. البته غارهای مهم دیگری در میانه و عمق زاگرس وجود دارد؛ ازجمله مهمترین این غارها، غار پراو است که در سال ١٩٧١ در ماه سپتامبر مصادف با شهریور ١٣٥٠توسط 11نفر از غارنوردان انگلیسی به سرپرستی «جان میدلتون» کشف شد، اما دراین نوشتار،«غار شاهو» یا آن گونه که نامگذاری شده است،« غارکورش کبیر» مورد بررسی قرار می گیرد.
,گروه انگلیسی برای کشف غاری بزرگتر و عمیقتری به کرمانشاه وارد شدند؛ انتخاب این منطقه بعد از مطالعات گروه زمین شناسی و جغرافی دانان کشور انگلستان بود ودراین میان نباید فعالیت مهندسان نفت که درسال های ١٣٠١ الی ١٣٠٥ در منطقه کرمانشاهان تجسس نموده و نقشه هایی تهیه کرده بودند را نادیده گرفت. این تیم پس از جستجوی بسیار در کوه های شمال شرق کرمانشاه، در منطقه« خضر زنده» سرانجام متوجه «ارتفاعات پراو» در شمال شهر کرمانشاه شدند و این جستجو ها منجر به اکتشاف بزرگترین غار فنی جهان تا آن زمان شد.
,از آنجا که غارشاهو ناشناخته مانده و از گزارش های تیم انگلیسی کسی مطلبی جمع آوری نکرده بود؛ مدت ها بود که به دنبال متن این گزارش و ترجمه آن می گشتم تا در معرض دیدعلاقه مندان به جغرافیای منطقه کامیاران قرار بدهم، که خوشبختانه بعد از دو سال تلاش آنرا یافتم و خوشحالم که امروز موفق به انتشار آن می شوم.
,همان گونه که از متن گزارش پیداست، این اکتشاف ناتمام مانده و تا جایی که پیگیری کرده ام طی سال های بعد از انقلاب گروه های کوهنوردی ایرانی تلاش های بسیاری برای پیمودن آن و پی بردن به عمق غار نموده اند که همه این تلاش ها به علت امکانات کم وعدم پشتیبانی مالی اسپانسر ها یا نهادهای دولتی ناکام مانده وصرفا توانسته اند تنها همان مسیر گشوده شده توسط انگلیسی ها را بپیمایند، که امیدوارم این مهم مورد توجه گروه های کوهنوردکامیارانی و مسئولین استان- که امیدی به آنها نیست- قرار گرفته و با گشودن غار بر جاذبه های گردشگری کامیاران افزوده وبا جذب توریسم سالم، موجبات رشد، شکوفایی و رفع بیکاری را فراهم آوردند.
,موقعیت جغرافیایی غار شاهو
,کوهستان شاهو که بلند ترین قلة استان کردستان با ارتفاع ٣٣٩٠ متر را در خود جای داده یکی از اصلی ترین حوضه های آبگیری هر دو استان کرمانشاه وکردستان وسرچشمه رودهای بسیاری است که به رود سیروان و کرخه سرازیر می شوند را تشکیل می دهد، شاهو درست در وسط منطقه کامیاران، پاوه، روانسر ونوسود، در غرب شهر کامیاران و در شمال غربی شهر کرمانشاه واقع شده است وکشیدگی این رشته کوه وسیع در جهت شمال غربی _ جنوب شرقی می باشد.
,پاوه نزدیک ترین شهر به کوهستان شاهو بوده و این شهرستان درست در دامنه های مرکزی،غرب و جنوب این رشته کوه قرار دارد، همچنین شاهو در جهت جنوب شرقی شهر نوسود، شمال روانسر وجوانرود و شمال غربی شهر کامیاران واقع شده است؛. سمت شمالی این رشته کوه را رودخانه سیروان از سایر کوهستان های شمالی زاگرس در استان کردستان یعنی ارتفاعات سروآباد وجنوب سنندج جدا می کند.
,غار شاهو یا غار کورش کبیر به سمت کامیاران و در مسیر جاده ای کامیاران به مریوان واقع شده است؛ این جاده دقیقا به موازات کوهستان شاهو و در سمت شرقی آن واقع شده است. پس از طی٤٠ کیلومتراز شهر کامیاران به سمت شمال غربی به روستای یوزیدر می رسد که مبدا صعود به این غار می باشد و می توان با کمک محلی ها از طریق «کانی هانیه» وسپس با گذر از«هه واره به رزه» به ورودی اصلی غار درنزدیکی همین مکان که ییلاق عشایر محلی است رسید.
,اکتشاف غار توسط تیم فرانسوی
,هیچ گاه موفق نشدیم از اولین پیمایش فرانسوی ها گزارشی به دست آوریم و تنها سند مشخص،متن گزارش تیم انگلیسی می باشد که اشاره به اولین پیمایش غار نوردان فرانسوی وکاوش های بسیار، نامگذاری و ثبت غارهای این منطقه دارد؛ تیم اعزامی فرانسه در تابستان سال ١٩٧٤ میلادی برابر با ١٣٥٣ خورشیدی با سرپرستی «جان فارسی» به قصد شکستن رکورد انگلیسی ها در عمیق ترین غار جهان، یعنی غار پراو به کوهستان شاهو وارد شده و به کاوش وسیعی دست زدند.
,مطابق شواهد مدت برنامه آﻧﻬا بسیار طولانی بوده و تقریبا همه نقاط و چاه های عمودی درکوه های شاهو را مورد کاوش قرار دادند که از آن تلاش ها می توان به کشف غار کورش کبیر و بسیاری غارهای دیگر منطقه اشاره کرد؛ لازم به توضیح است این نامگذاری ها نیز مانند غار پراو - تالار کورش کبیر ، خیابان دماوند و...- به دستور دولت وقت ایران و با اسامی ایرانی صورت گرفته است.
,به جز اطلاعات محلی که از هوارنشینان ورودی غار به دست آمده که آن هم غیرشفاف وغیر قابل اعتماد بوده و نیز گزارش انگلیسی ها که در آن به گرفتن اطلاعات از تیم فرانسوی اشاره شده بود، تنها نشانه هایی که تاکنون از تیم مذکور به دست آمده ، انکربولت های فرانسوی، مقداری باطری چراغ پیشانی، لامپ، قرقره طناب و... بوده که مطابق تجربه غار پراو درک می گردد این ابزار به احتمال زیاد متعلق به تیم انگلیسی نیست، زیرا انگلیسی ها چیزی باقی نمی گذارند و بیشتر کل محیط را با نقشه برداری های دقیق،عکس های با کیفیت و تبلیغات وسیع جهانی ثبت می کنند و با چاپ گزارش در نشریات مختلف وکتاب های گوناگون اذهان را برای کسب جایگاه برترخود هدایت می کنند؛کاری که شاید به این وسعت تیم فرانسوی انجام نداده بود.
,کوهنوردان ایرانی هیچ گاه در زمان ورود و خروج تیم های فرانسوی و انگلیسی از حضور آﻧﻬا با خبر نشده واز وجود این غارهای شگفت انگیز نیز اطلاعی نداشتند و این به دلیل نبود منابع مالی برای کاوش و عدم اهمیت پژوهش،تحقیق و اکتشاف بوده که تا به حال نیز ادامه دارد و ما می بایست پس از اکتشاف و چاپ گزارش ها از چنین محیط های منحصر به فردی در مجاورت خود با خبر شویم .
,نویسنده: عیسی آذرگر
,انتهای پیام/م
]
ارسال دیدگاه