یادداشت؛

روز دانشجو، نقطه آغاز حرکت های دانشجویی

روز دانشجو، نقطه آغاز حرکت های دانشجویی
اگرچه 16 آذر ملقب به روز دانشجوست ولی جنبش و حرکت دانشجویی محدود به ۱۶ آذر نبوده و نیست.
[

به گزارش شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از «کیوسنا»، حوادث مهمی در تاریخ معاصر ایران رخ داده‌اند که برخی از آنها به سرآغازی برای اتحاد و همبستگی ملت ایران تبدیل گردیده اند. اگرچه در این حوادث عده زیادی کشته و زخمی شدند؛ امّا سرچشمه خیر و برکات زیادی در سرنوشت کشور بوده اند. یکی از این حوادث، حادثه ۱۶ آذر ۱۳۳۲ بود که علیه حضور امریکایی‌ها در ایران رخ داد. اعتراضی که به خاک و خون کشیده شد؛ امّا سال‌هاست که از آن به عنوان یکی از عوامل پیروزی انقلاب یاد می‌شود و شهدای دانشجو همواره نه تنها مورد تکریم و احترام قرار گرفته اند؛ بلکه سرمشق و الگوی مبارزه با استبداد و استعمار بوده‌اند. این حرکت سرآغازی بر جنبش دانشجویی در ایران محسوب می شود.

, شبکه اطلاع رسانی راه دانا, «کیوسنا»,

در تاریخ ۲۴ آبان ۱۳۳۲اعلام شد که نیکسون معاون رئیس جمهور آمریکا از طرف آیزنهاور به ایران می‏اید. نیکسون به ایران می‏امد تا نتایج «پیروزی سیاسی در ایران که محصول کودتای ۲۸ مرداد بود را ببیند. در مقابل دانشجویان مبارز دانشگاه نیز تصمیم گرفتند که در فضای حکومت نظامی بعد از کودتای سیاه، هنگام ورود نیکسون، نفرت و انزجار خود را به دستگاه کودتا نشان دهند.

,

در ۱۴ آذر، زاهدی تجدید رابطه با انگلستان را رسما اعلام کرد و قرار شد که «دنیس رایت» ، کاردار سفارت انگلستان، چند روز بعد به ایران بیاید. از همان روز ۱۴ آذر تظاهراتی در گوشه و کنار به وقوع پیوست که در نتیجه در بازار و دانشگاه عده‏ای دست گیر شدند. این وضع در روز ۱۵ آذر هم ادامه داشت. و بیشتر اعتراض ها از دانشکده پزشکی و داروسازی و حقوق و علوم آغاز شد. صبح شانزده آذر، هنگام ورود به دانشگاه، دانشجویان متوجه تجهیزات فوق العاده سربازان و اوضاع غیر عادی اطراف دانشگاه شده، وقوع حادثه‏ هایی را پیش بینی می‏کردند.

,

فضا بشدت آبستن حوادث و درگیری بود. بعد از گذشت مدتی برای جلوگیری از تنش و درگیری چندین دانشکده تعطیل اعلام شد و در ادامه سراسر دانشگاه به دستور رییس دانشگاه تعطیل گردید. نیروهای نظامی رژیم بشدت رفت و آمد دانشجویان را کنترل کرده و در این بین عده ای را نیز دستگیر نموده بودند. آنها با حضور در کلاس یکی از اساتید دانشکده فنی (مهندس شمس استاد نقشه کشی) زمینه اعتراض را در کلاس درس ایجاد کردند. آنان قصد داشتند دو دانشجو را که ظاهرا به حضور نظامیان در دانشگاه اعتراض داشتند را دستگیر نمایند. دستگیری دو دانشجو کلاس را به هم زده، دانشجویی دیگر بر روی نیمکت کلاس فریاد می زند: «آقا ما چقدر بی عرضه هستیم. چقدر بدبخت هستیم. این کلاس نیست، این درس نیست. یک عده ای بدون اینکه از استاد و از کادر دانشگاه اجازه بگیرند وارد کلاس می‌شوند و هیاهو در می‌گیرد. تف به این کلاس و تف به این مملکت!» دانشکده فنی به هم می‌ریزد و در محاصره کامل نظامیان قرار می‌گیرد و به یکباره فرمان آتش صادر شده و دانشجویان در صحن طبقه اول به خون می‌غلطند عده‌ای زخمی شده و در این میان سه دانشجو به نامهای قندچی، بزرگ نیا و شریعت رضوی به شهادت می‌رسند.

,

اگرچه این روز با این مناسبت مهم، ملقب به روز دانشجوست ولی جنبش و حرکت دانشجویی محدود به ۱۶ آذر نبوده و نیست. در همان دوران خفقان پهلوی، دانشجویان حرکت هایی را علیه دیکتاتوری به راه انداختند که به شدت سرکوب شد تا اینکه نهضت حضرت امام در سال ۴۲ رسما آغاز شد. در این نهضت و در طول مبارزات دانشجویان در کنار روحانیت به مبارزه و روشنگری پرداختند و یکی از قطب های مهم انقلاب را تشکیل دادند. جنبش دانشجویی پس از پیروزی انقلاب اسلامی ودر دوران دفاع مقدس در جبهه‌های حق علیه باطل شرکت کردند و برخی از آنها به فیض عظیم شهادت نائل آمدند و به قول سید شهیدان هویزه شهید محمدحسین علم‌الهدی که می‌ گوید: «ما عاقلانه انتخاب می‌کنیم و عاشقانه عمل می‌کنیم» و در حقیقت راه سعادت همه آزادگان جهان، که نتیجه این تفکر شهادت بود را با عمل خود تفسیر کردند.

,

به هر تقدیر حرکت اصیل این جنبش در تسخیر لانه جاسوسی به اوج استکبارستیزی و دشمن‌شناسی خود می‌رسد و منجر به انقلاب فرهنگی می‌شود، سپس این حرکت در کنار جهاد سازندگی و در قالب کمک به محرومان با نگاه عدالتخواهی و کمک به مناطق کم‌برخوردار متبلور می‌شود و در ادوار بعدی این جنبش در فعالیت‌های علمی، سیاسی، فرهنگی و… در دانشگاه‌ها تا کنون به فعالیت خود ادامه داده است، گرچه این حرکت از اوایل انقلاب تاکنون در مقاطعی از ادوار تحت تأثیر لیبرال‌ها و منورالفکرها مصادره به مطلوب شده و آنان از ظن و گمان خود، جنبش دانشجویی را مصادره کردند ولی این جنبش با شاخصه های اصلی خود یعنی ضدیت با استبداد، استکبارو سلطه، ضدیت با اختناق و به‌ شدت عدالتخواه، در عرصه های انقلاب و سیاست حضور فعال داشته اند ولیکن انتظار می رود در دوران کنونی که جنبش فکری و نرم افزاری بیش از هر چیز دیگری احساس می شود، جنبش دانشجویی بتواند به عنوان محور حرکت و پیشران آن نقش بیشتری را ایفا نماید.

]

به اشتراک گذاری این مطلب!

ارسال دیدگاه