محسن پاکآیین، کارشناس مسائل بینالملل و دیپلمات پیشین کشورمان در گفتوگو با خبرنگار شبکه اطلاعرسانی راه دانا، با تشریح پشتپرده رفتارهای متناقض مقامات آمریکایی، تأکید کرد: آنچه امروز از سوی کاخ سفید مشاهده میشود نه سردرگمی در سیاست خارجی، بلکه اجرای یک تاکتیک قدیمی و هماهنگ است؛ تاکتیکی که سالهاست با عنوان «چماق و هویج» علیه ملتها به کار گرفته میشود.
وی با اشاره به برخی تحلیلها درباره اختلاف میان دستگاه دیپلماسی و نهادهای امنیتی آمریکا گفت: در همه کشورها ممکن است میان وزارت خارجه و نهادهای امنیتی اختلافنظرهایی وجود داشته باشد، اما در نهایت مرجع عالی تصمیمگیری تعیینکننده است. در آمریکا نیز تقسیم کار مشخصی میان وزارت خارجه، مشاوران رئیسجمهور و پنتاگون وجود دارد و همه در چارچوب یک سیاست واحد حرکت میکنند.
پاکآیین افزود: از یک سو لبخند مذاکره میزنند و از سوی دیگر ناو هواپیمابر اعزام میکنند؛ این نه تناقض بلکه طراحیشده است. همین روش در دولتهای گذشته آمریکا نیز وجود داشت؛ چه جمهوریخواه و چه دموکرات. تفاوت صرفاً در ادبیات است، نه در ماهیت.
این دیپلمات پیشین با اشاره به اینکه اصل ماجرا برای واشنگتن، از دست رفتن منافع راهبردیاش پس از پیروزی انقلاب اسلامی در منطقه غرب آسیاست، خاطر نشان کرد: آمریکا ایران را عامل اصلی پایان سلطه خود در خلیج فارس میداند و همین مسئله به دشمنی مستمر تبدیل شد. علاوه بر منافع، یک اختلاف عمیق جهانبینی نیز وجود دارد. گفتمان انقلاب اسلامی بر اخلاق در سیاست، کرامت انسانی و صلح عادلانه استوار است، در حالی که در تفکر حاکم بر سیاست آمریکا، برتریجویی و سلطهطلبی اصل محسوب میشود. بعد از فروپاشی شوروی نیز این نگاه در واشنگتن تثبیت شد که خود را قدرت بلامنازع جهان بداند.
پاکآیین تأکید کرد: چه در دوره ریگان، چه بوش، چه اوباما و چه ترامپ، اصل فشار بر ایران حفظ شده است؛ برخی با لبخند و برخی با اخم، اما هدف یکی است.
ناوها برای جنگ نیست؛ برای ارعاب و فروش سلاح است
وی درباره اعزام ناوهای آمریکایی به منطقه تصریح کرد: این اقدامات بیش از آنکه مقدمه جنگ باشد، ابزار ارعاب روانی و اقتصادی است. آمریکا میخواهد ایران را در وضعیت «نه جنگ، نه صلح» نگه دارد تا فضای کسبوکار، تصمیمگیری اقتصادی و آرامش اجتماعی تحت تأثیر قرار گیرد.
این کارشناس مسائل بینالملل افزود: هدف دوم نیز القای ناامن بودن ایران به کشورهای منطقه و سپس فروش سلاح است. دولتهای جمهوریخواه معمولاً پیوند نزدیکی با شرکتهای تسلیحاتی دارند و رونق بازار جنگ برای آنها اهمیت اقتصادی دارد. بنابراین معرفی ایران بهعنوان محور ناامنی، بخشی از این پروژه است.
ضربالاجلهای ترامپ؛ جنگ روانی برای امتیازگیری
پاکآیین درباره ضربالاجل یکماهه مطرحشده از سوی رئیسجمهور آمریکا گفت: اینگونه اظهارات بیشتر مصرف رسانهای دارد. خود ترامپ نیز در ادامه سخنانش آن را تعدیل کرد، اما رسانههای غربی و بهویژه رسانههای صهیونیستی تلاش کردند آن را بزرگنمایی کنند.
وی افزود: هدف از این فضاسازی، ترساندن ایران و گرفتن امتیاز در مذاکرات است. در حالی که مطالباتی مانند کاهش برد موشکی ایران به ۳۰۰ کیلومتر، اساساً غیرقابل قبول و خلاف منطق امنیت ملی است. هیچ کشور مستقلی نمیپذیرد خود را در برابر تهدید آشکار، خلع سلاح کند.
آمریکا در موقعیت آغاز جنگ جدید نیست
این دیپلمات پیشین با اشاره به شرایط داخلی و خارجی آمریکا تصریح کرد: ترامپ امروز با بحرانهای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی در داخل روبهروست و در سیاست خارجی نیز با متحدان اروپایی، چین، روسیه و حتی همسایگان خود دچار تنش است. در چنین شرایطی، آغاز یک جنگ جدید علیه ایران عقلانی نیست.
وی گفت: آمریکا بهخوبی میداند ایران هم توان پاسخ دارد و هم اراده استفاده از آن را. بسیاری از کشورها ممکن است سلاح داشته باشند اما جرأت پاسخ نداشته باشند؛ ایران نشان داده در دفاع از خود تردید نمیکند و همین بازدارندگی، محاسبات واشنگتن را پیچیده کرده است.
راهبرد ایران؛ دیپلماسی فعال و اقتدار میدانی
پاکآیین با اشاره به سیاست همسایگی جمهوری اسلامی اظهار داشت: ایران دست آمریکا را خوانده و بهدنبال خنثیسازی اهداف آن است. یکی از محورهای اصلی، تقویت روابط با همسایگان است. امروز کشورهای منطقه پس از اقدامات رژیم صهیونیستی، بیش از گذشته نسبت به ناامنیهای ناشی از این رژیم نگراناند و به درک مشترکتری با ایران رسیدهاند.
وی افزود: بسیاری از کشورهای اسلامی صراحتاً با گسترش جنگ در منطقه مخالفت کردهاند و خواستار جلوگیری از تنش جدید هستند. این پیام نیز به واشنگتن منتقل شده است که منطقه تحمل جنگ تازهای را ندارد.
ایران عامل شکست مذاکره نخواهد بود
این کارشناس مسائل بینالملل در پایان تأکید کرد: جمهوری اسلامی ایران هیچگاه به دنبال بنبست در مذاکرات نبوده است. اگر مذاکرات به نتیجه نرسد، علت آن شروط غیرواقعی و زیادهخواهیهای آمریکا خواهد بود. ایران با اراده رسیدن به توافقی عادلانه و در چارچوب منافع ملی وارد گفتوگو شده است؛ اما اگر طرف مقابل بخواهد از مسیر تهدید و فشار وارد شود، جمهوری اسلامی نیز آمادگی پاسخ متناسب را دارد. ملت ایران نه با ارعاب عقب مینشیند و نه در برابر زیادهخواهی امتیاز میدهد؛ مسیر دیپلماسی با اقتدار ادامه خواهد یافت.
بهزاد مهرکش
ارسال دیدگاه